Thứ Tư, 12 tháng 3, 2014

DEMOCRACY

  
DEMOCRACY

TRANSLATOR:  DE MEN



Chapter I 

Foundations of thoughts




          The history of human society is the history of mankind’s struggle in search of freedom. This history consists of the period of mankind’s original freedom , the period when mankind lost freedom, and in the end, the period when mankind finds its freedom in all consciousness (complete and all-encompassing consciousness).
          Self-conservation is a fundamental need of humans. It is this basic need of human’s life that has brought mankind from the state of original freedom to losing freedom. This is a very long period in history that started with conflicts and led to the destruction of some tribes. The need for self-preservation in tribal form appeared. The formation of communities to preserve race forced humans to follow rules and administration and leadership were the first steps towards losing mankind’s freedom. As history developed, the appearance of captives, the process of releasing captives and their re-assimilation into society has weakened the need to preserve race in tribal form. Taking its place was the concern for preserving people as part of an area, a geographical region – this is the formation of territories and territorial lordship…after that came kingdoms, national governments. If the need for self-preservation from man’s earliest beginnings has led to his lost of freedom then the need for self-preservation from mankind’s perspective  - on a global level – is the last step to allow man to achieve absolute freedom in consciousness. 
          There are two views that serve as bases to the way human life is organized. One view is that society, or the state, is a being that exists over individual citizens. The state can apply its force over the citizens in the name of the people. The second view is that there is no such thing as society. There are only individuals who together decide the rules and obligations that bring mutual gain, and get together to do things that exceed the capacity of an individual or a family. The reasonings in this book are based on the principles of freedomism. According to its principles, an individual is a unique being who is completely independent, has decisive power and must have the highest priority over the community, group, society and state. The individual absolutely has the reasoning power and ability to be master of himself and to decide on his actions, therefore an individual is totally free in all actions, as long as this individual’s action does not harm any other individual.
          The reason why these two concurrent views exist is because it reflects the factual activities of two democratic structures that are relatively different today. On one side is the US democratic structure, which is completely built on the principles of freedomism, and was formed and built in special circumstances. On the other side are all of the other democratic states that currently exist. The struggle between the two views mentioned above is all the more arduous because the US democratic structure has predominant superiority but it has not (yet) been applied to any other country. At the same time the vulnerability of the democratic structures outside of the US and western Europe has bolstered the survival of the view that puts society over individuals.
          Why is it that the US democracy, which is built on freedomism, and which in reality has proven its predominant superiority, has not been applied in any other country? Why is it that the democracies outside of the US and western Europe are so vulnerable and have encountered so many problems to rise above the threshold of electoral democracy to achieve democratic freedom? What role does the current globalization background play in mankind’s journey to find freedom, and how does it affect that journey?

           First of all we need to differentiate the democratic formats in the US and western Europe. The most important difference is that the formation of the US democracy happened hand-in-hand with the formation of the nation, between people who are equals and who are not duty-bound to anything or constrained by the past. Because of that, the nation (government) was built based on the wish to guarantee and protect the rights of all participants. The democracies in western European countries were created based on the need to liberate people from the oppression of prior despotic regimes. Liberating people in that way (the freedom that people achieved) happened in steps, depending on the specific background and the relations between the liberals and conservatist forces within each revolution. On the other hand, the European nations had been formed before people had freedom. The national element is very important because it is the foundation of the nation-state; it reflects the need for racial self-preservation on a nation-state level.
          The democratic countries outside of the US and Western Europe also formed their democracies in a process similar to the western European countries, which is the process of liberating people based on existing nations. However because they were pioneers in liberating people the western European democracies had to search for and build their own democratic structures. For other countries, whether their democracy was founded from complete social revolutions or from large upheavals in individual areas, also had (and applied) the experiences, constructs and organizations from prior democracies. The absence of conditions in which to build democracy like in the US, which was a democracy that took form at the same time as the nation was formed on the basis of equal people without any strings to the past, is an important reason why the superior democratic format of the US cannot be applied to any other country. More importantly, the principles used to build the democracies that were taken from the democracies of the US and western Europe have not reflected the main elements of a true democratic construct. That is the reason why current democracies outside of the US and western Europe are so fragile.
           The current environment of globalization has opened a vast opportunity for the formation and building of democracies. Not only that, globalization has uncovered the potential for connecting democracies, for driving forward and extending the range of democracy on a global level, for leading mankind into the kingdom of freedom.




Chapter II


Concept, Premise and Conditions
 of democracy



          Democracy is a social organization that offers the highest guarantee of freedom to people.
          The freedom of man is a notion. It consists of human rights and the right for each person to  defend his/her own human rights.
Because of that:
          Democracy is a social construct that provides the highest guarantee for human rights and the  right of each individual to defend his/her human rights.
          We all know the concepts of political philosophy are relative.  On the other hand, democracy is a large problem, intricate and related to many aspects of life. Because of that there have been many definitions of democracy. So where did the above definition come from and why is it so?
          When studying the formation and development of the US democratic construct, a construct that’s superior and stable and was created in conditions that were optimal, a question comes up: what has made the US democratic construct to survive  and improve itself through so many trials? There are two most important things that have kept the American democratic ship from straying away from its path and always moving forward; those two things are the equality between the people who took part in building that democratic construct (which later became the principle of equality before the law that applies to all citizens) and each person’s consciousness about defending his/her human rights (which later transformed into the ability for each member of society to protect his/her human rights).
          Therefore there are two fundamental reasons that guarantee the stability and self-improvement of the US democratic structure. The second reason has been broadened into a definition of democracy. The first reason, the equality between all people in society, is the major premise of democracy. But in the US, the original equality was natural, and it developed into the equality of all citizens before the law. But for other countries that have not been as lucky, how can equality be achieved?
           The premise of democracy is the acceptance and recognition of the difference and uniqueness of each individual human, of each group of humans, of each community representing a race, religion, area or region.
          Therefore, to achieve equality each individual and society itself has to accept and recognize the differences and uniqueness of people on two levels: on an individual level – which are differences in race, looks, character…; and on a group level – which are  differences between races, religions, areas and regions.
          We must emphasize that for long periods of time in history, there have been large differences between individuals and groups of people.  Therefore to talk about the premise of democracy also means to talk about the process of building this premise. An important question is raised: how to achieve recognition and acceptance between individuals, races, religions, areas that have experienced conflicts, fights and hatred in the past, even in the present? We have to build a philosophy, a behavioral culture that is not new but has not become popular: a spirit of reconciliation and racial unity.
          Therefore to build the premise for democracy in most countries is to build a spirit of reconciliation and racial unity.
          In order to successfully build a democracy certain social conditions are needed. There are requisite conditions (these are required and have to be present immediately) and there are conditions that need to be built over time.
          Principal condition: No war or civil war. Because war is an abnormal state of a person and of an entire society. It is not possible to build a democratic society when the individual and society are in an abnormal state.
           Necessary conditions:
·        There is no racial separation or discrimination  
·        There is no ethnic separation or conflict
·        There is no religious separation or conflict
Here the words “separation” and “conflict” need to be understood in their combined meaning, because there can be separation and  help given to a few ethnic minorities, or there can be a religion that is singled out as a national religion only in the sense that a majority of people follow that religion.
          The differences and uniqueness of each individual and group is also an important trait of a democracy.  Each person, with his own capacity for thought, preferences and different living conditions will pursue different jobs, different occupations, and will achieve various results in society. Similarly, a group that represents a race, a religion, or a region has special traits. The plurality in the image of each individual and group shows the ripeness of the premise and conditions of the democracy, as well as of the democracy itself.



Chapter III 

Concepts of democracy



          There are many components and problems in a method of social organization. However any kind of social organization needs to solve three main problems for society: 1 – The problem of state 2- The problem of law 3- The problem of people.
          The essence of a method of social organization will be used as the basis to solve the three above problems. This also means that the way that the three problems above are solved will show the essence of a social organization. The method of democratic social organization will solve the three problems with the following contents:
1.     The problem of State
Currently there are two ways of understanding the problem of state. Broadly speaking, the “state” means a government with three branches: Executive, Legislative and Judicial; it is also the representative of the country. More narrowly speaking, “state” is equivalent with the administration performing the executive function. In many cases and in paperwork, government means the administration. In both the broad and narrow meaning the essence of a democratic government does not change: it is a structure that is built to guarantee and protect human rights in a certain geographic area.
            Based on the essence of a democratic government, there are two main ideas that need to be studied, explained and put into action.
a.     Government is a structure that is built to guarantee human rights:
It is true that human rights, the main ingredient in a democracy, even though recognized and acknowledged by everyone in society, do not suddenly exist. They have to be organized on a social level, in an extremely scientificand labor-intensive manner. Difficulties and restrictions in guaranteeing human rights in the democracies outside of the US and western Europe exist because there are many shortcomings in the organization and building of the government. However once it has been established that government is built to guarantee human rights, we have defined part of a government’s function, based on which government can be organized more reasonably and efficiently.
b.     Government is a construct that is built to protect human rights.
In life, human rights are often violated because of the use of force. In a civilized society the use of force needs to be eliminated. A human’s right to live leads to the right for self-defense, to use force against others who have used force first. But the use of force for retaliation cannot depend on the whim of each individual. It requires objective laws that define offenses and perpetrators based on proof. When force is forbidden in social interaction, humans need a structure that is responsible for protecting their rights, under the regulations of a body of objective laws.
   On the other hand, in a free society, a person does not have to have interaction with other people. They only interact with others of their own volition, under contract if the interaction happens in a set time. If a contract is broken because of the one party’s summary decision the other side will be financially hurt and will suffer a disaster…Here there also is a need for a structure to act as a referee to resolve conflicts between people based on objective laws.
 On the other hand the process to build the foundations of a government is a complicated process without exact norms; it is a process of research and experimentation. Human right violations exist within the process of building and running government. Because of that, the governmental structure needs to include a built-in construct to allow individuals to defend their human rights.
     So, a government is built to guarantee human rights, to protect people from crimes and from foreign forces, to act like a referee to resolve conflicts between people based on objective laws and also to allow individuals to defend their human rights.

2.     The problem of law
In the most common meaning, laws are regulations to control people’s actions in society. Any society needs and has laws. The difference in laws between the various forms of societal organization is in the source, function, application and defense of law. In a democratic society, an especially easy thing to see is that law exists everywhere, in all areas, professions, levels of life and activities of all wakes of society. In a mechanical sense, the variety, richness and number of laws reflects the level of a civilzed society. The number of laws is the number of relative rights that are put into regulations. We study the relationship between law and human rights, and on a higher level, in relation to freedom in a democratic society.
      To come into life human rights need laws; human rights themselves exist because of laws, and the defense of human rights relies on laws as a means. Similarly, the ability of each person to defend his/her human rights (not counting   yearning, which is a driving power of humans) is guaranteed by law and is closely related to law. Therefore we can conclude: Law is the midwife, the personification and soul of freedom and is also the means to defend freedom. The way we build law and treat law is also the way we build freedom and treat freedom. This is the law-abiding spirit in democratic societies.
    To guarantee the true law-abiding spirit, a democratic society needs to define law as an entity that needs to be built and perfected as a system, a structure and an institution.  At the same time, the guiding principle of the law is nothing else but the guarantee and protection of human rights.
a-     The law is a special entity that is built and perfected as a principle, a structure and an institution
In the process of building a government, the building and applying of the law is also established and performed; there is a special structure of three separated branches of government to do this. However when we define law as a special subject, a separate and complete entity, there is a very large difference from the definition to the focus of attention and resources, as well as the people’s control that will lead to a positive difference in the building, applying and perfecting law.
    The separation of executive, legislative and judicial law is in reality a segmentation of function to make sure that laws are created and formed conforming to the will of the people, so that the application of law is equal for everyone, and law is protected on an equal and objective footing. This  means that the process of building and running, applying and defending law is not deformed by many functions being taken into just one institution. On the other hand, to assure that the process is running smoothly and is not clogged up from the time of formation until its application and defense, there needs to be a societal organization that is equivalent to the separation of functions in government.
After a certain time, once the system and structure of society have fulfilled their functions and duties through the period of research and experimentation, we need to establish a societal institution based on that system and structure.
b-    Functions of the law: guarantee and protect human rights
To apply the function of guaranteeing and protecting human rights, the law and system of laws need to fulfill the following duties:
-           Confirm human rights: without doubts, the highest thing required of law is the confirmation of human rights. These are the basic rights of each individual which are: the right to live, property rights, freedom of speech and religion, the right to search for happiness.  Confirm the basic rights about civil freedom:  the right to stand for office and to vote; the right to convene and build societies; the right to be treated equally before the law; the right to be fairly and justly judged… the law also has to confirm a system of rights that follow the basic rights and economic rights, cultural, societal and life rights.
-           The law assists in the process of building the system, structure and social institution to guarantee and protect human rights. The process of building the government as well as building the system, structure and social institution have the participation of law in all aspects. The law’s objectives to guarantee and protect human rights helps these processes to be done quickly, to be applied effectively and in a more stable manner because of the synergy of goals.
-           The law helps to build the people’s awareness of human rights, of freedom, democracy and the need for protecting human rights. To be aware of human rights, of freedom, and democracy, and from that to build a defense mechanism for human rights is very important. This awareness cannot be self-aquired by the citizens but has to be guided, trained and defined by law from the functional organizations of the government. Therefore building people’s awareneness about human rights, freedom and democracy is an important component in the law’s function of guaranteeing and defending human rights.

3.     The problem of people
All societal constructs need to solve the problem of people. In simple terms: who, which group of people influences the building process and activates the law system? And whose rights, which group’s interests does that government and law system bring about and protect? The democratic way of building society has confirmed in its premise and in the democratic constitutions that the people are the main actors in the process of building and activating the government and law. At the same time the activities of the government and law guarantee and protect the rights of the people. In other words, power belongs to the people. The problem posed here is how to allow the people to truly take part in the building of societal constructs and how to make those social constructs guarantee and protect   human rights and the right of each person to defend his/her own human rights? There are two things that need to be accomplished by the democratic society organization. That is building the awareness of human rights, of freedom and democracy for the people and building the structure to allow each person to protect his/her own human rights.

a-    Awareness of human rights, of freedom and democracy
Human rights are a very new concept in the history of mankind. There are two theories on the source of human rights. Some people affirm that the rights are bestowed by god, others affirm that they are given by society. In reality the source of rights is the foundation of man[1]. Man is a subject belonging to a special species – a cognitive subject – man cannot be active effectively under stress, to have rights is a must- have condition for man’s special existence. So having rights is a moral principle that confirms and acknowledges the freedom for each person to act within a certain society. There is only one main right – all other rights are the result or consequence of this main right – the right of humans in relation to individual life. Life is an active process of self-preservation and self-generation, which means: to freely accomplish all actions that nature asks of a sentient being in order to support, move, complete and enjoy its own private life. Such is the meaning of the right for living, for freedom and for searching for happiness.
 
In real life, human rights are defined in as: individual freedom rights and political –civil rights (citizens’ rights).
-         Individual freedom rights include the following:
§  The right to live: this is the right of all rights.
§  Ownership right, which is the only way to realize all the other rights. Without ownership right, there is no way to practice the other rights. Because each person has to maintain his own life, if a person does not have ownership rights to  products that he creates cannot make a living. If a person produces goods that others take away from him, then he is a slave.
§  Freedom of speech: this is the freedom to express and present your ideas without being meddled with, muzzled, or punished.
§  Religious freedom: the right to follow or not follow a religion. This right represents religious tolerance, for which humans have struggled for thousands of years.
§  The right to search for happiness: this is the right to perform all actions that each individual deems necessary to attain happiness.
-         Civil and political freedom rights (citizen’s rights) include the following:
§  Freedom to vote and to run for office.
§  Journalistic freedom.
§  Freedom of assembly and freedom to establish societies.
§  The right to be protected equally by the law.
§  The right to sue and to be judged fairly.
     There are other rights to represent and apply basic human rights. For example: freedom of residence and movement, the right to inherit, the right to have your human rights protected ,etc…
      The citizens’awareness of freedom and democracy needs to stress on their participation in building the governmental and law structures. Also needed is knowledge of the system of procedures and formalities, addresses people can submit complaints and denouncements to, or start litigation to defend their rights. Knowledge about freedom and democracy needs to be presented in a simple, understandable manner and relate closely to the citizens’ lives.

          b - Build a system to guarantee a person’s ability to defend his/her individual rights: the Court of human rights.
This is the most important element in the concepts of democracy, of the structure and organization of democracy. This is the nucleus, the most important mechanism in the self-perfecting structure of any democracy. If this mechanism  can be built,  if this concept can be brought to life, the democracy will overcome all difficulties and trials and move towards a state of completeness. There are 2 reasons to this:
           First of all, human rights are subject to violations anywhere, at any time, in any situation. Human rights are violated because:
-      The building of government and law in order to guarantee and preserve human rights is a complex process that needs to be experienced and learned. This process in itself includes human right violations.
-      The natural inclination towards hoarding power and means in each individual taking part in building democratic mechanisms will lead to violations of human rights daily and hourly, both against individuals and groups of people.
-      Violations happen because crime.
Therefore protecting human rights has to be given top priority and there needs to be a foundation to deliver that protection.
      Secondly, no one can protect one’s human rights better than oneself. At the same time, the Court of Rights is a solemn and most effective way to protect human rights, especially to protect poor and normal people.





Chapter IV 

Realizing democracy



          From the viewpoint of democracy, many people think the countries in the world are in three stages. Countries that have democracy in a relatively perfect state, also called liberal democracies, are the US and the Western European countries. Countries that also have democratic forms of government, but scrutinizes of their human rights recordsshow that they only offer voting rights. Finally are countries that do not have democracy, which include dictatorships, oligarchies or autocracies.
          From the viewpoint of realizing democracy, following the contents presented in this book, there is not much to apply to countries that are liberal democratic. However the Human Rights court still needs to be part of improving democratic societies. Furthermore, the current  governments of the US and Western Europe  are still too cumbersome when compared to their true role as well as to the trend of harmonization and globalization based on a common understanding of global responsibility from all the countries in the world.
Because of that the realization of democracy is a problem posed to countries that have democratic foundations but in which citizens do not have true freedom and in the future, to the autocratic countries that will change into democracies. As mentioned in the beginning of this book, the situation of countries that already have democratic foundations, but in which citizens do not have true freedom, is caused by the lack of fundamental elements of a true democratic construct. On the other hand the way democracy was built, the order taken to build democratic entities is also an important reason that makes those countries difficult to cross the threshold of electoral democracy to become a liberal democracy.
          Countries usually start the process of building a democratic structure after a peaceful or violent revolution, by preparing a democratic constitution (by hiring well-known lawmakers in the world); by building national political parties; by building the process to vote for congress and government (presidential or semi-presidential governments); by campaigning and organizing general elections. People think that success in building a democratic regime consists of keeping the above processes flowing uninterrupted, with nothing to disrupt or change them. A more dangerous thing is to assume that the newly established institutions could be applied throughout the entire democratic process. For example, there is a theory that the constitution reflects the balance of power between political parties at the time the constitution is built?!? By observing this entire process we can see that the activities to build a democracy only happen on a national level, with a small number of people participating. As to the people, it seems that they only have one thing to do which is to vote while recognizing that perhaps the country has just changed regime!
          This is a backwards process, or as a Vietnamese saying goes, it is “building a house from the roof down”. The most important thing in the way of building a democratic regime is that it has to happen from the lowest democratic level – which is the smallest geographical and administrative unit where a democratic structure can be built – with everyone taking part in it at the same time. The entire concept of democracy has to happen on a fundamental level and be closely related with the people’s lives. Only on this level can the common people work together to build government and the system of law, as well as the foundations for the Human Rights court so they can protect their rights. The only objective of all activities to build a democratic regime that are on a higher level than the fundamental one is to open the way, to support and to provide the necessary conditions to meet the needs for building and operating the democratic process on the fundamental level. The measure of human rights and of the level of democracy of a country is not in the democratic political activities on a national level but in human rights, in the level of participation from people, in their ability to protect their rights on a local level.
          In this spirit, a government only needs to be a light government that fulfills minimal functions to maintain national activities. The main functions of a government is to be a representative of the nation, to maintain national unity; to build and maintain armed forces (police and army); to maintain a judicial system to settle disputes between people. Another important function is to push, support and provide conditions for the building process and for activities of the democratic system on a local level.
          So then in countries that already have an electoral democracy, how should democracy be put into action?
-         First of all people need to be equipped  with information on human rights and   freedom, about formats of society organization that guarantee freedom (human rights) to everyone, starting with the elite, who have a will to realize democracy. Note that  equipping every citizen with this information is a must. Therefore we need to build knowledge about freedom and democracy in a simple, easy to understand way that is closely related to people’s lives.
-         Build a democratic society that includes government, a law system and a system to protect human rights (a Human Rights court) in the local democratic environment. To make this happen, first of all we need to erase indifference towards the existing political structure; switch the center of society building from a national level to a local level; make the whole building process and activities for all levels above local level within influence of the local level.
      In other words, the existence and activities of all structures outside of the local level only serve the building and activities of the local democratic construct.
-         In the current atmostphere of joining together and globalization, the  building of a democratic regime needs to be put into the context of global democratization. This means that the human rights that are referred to in the Declaration of Human Rights have to be guaranteed; at the same time there is a need to consult the democratic regimes in various countries to build    a freedom continuum in the whole world.

              The logic presented in this book is really not difficult to comprehend: Democracy is a social structure that guarantees at the highest level human rights and the ability for each person to defend his/her own human rights. To guarantee human rights people have to be directly involved in building this social structure, therefore the contents of building the social structure first and foremost needs to take place on a local level – which is the smallest unit of democracy – and is tightly related to people’s lives.  On the other hand, the ability of each person to defend his/her human rights depends on the people’
s understanding about human rights, freedom and democracy. At the same time there needs to be a structure to protect human rights, which is the Human Rights court. Therefore, democracy is the process of building social regime and people’s awareness  to guarantee and protect each person’s human rights.




Chapter V


Democratizing the globe



          Humans are currently living in a most significant era of history. This is the period where humans start to officially recognize the means and ends to reach the freedom they have been searching for for the past ten thousands years.  Freedom of people who are living on this earth, in its truest sense, has to be complete freedom. This means that a person in the US, in Somalia, in North Korea, in France or Venezuela has to enjoy the same freedom. Democracy has to be built on the same premise on all continents, over all ocean shores and in all countries. In short, this is the process of democratizing the globe.
          The most important clue that proves we’re in the process of global democratization lie in the natural forces of history that are currently stimulating man’s desire for self-preservation as a species, on a global level. Simply speaking, man is facing the threat of self-destruction or annihilation in a near future.
-         The threat of self-destruction: there are 2 looming threats, which are an atomic wars on a global level and a global environmental catastrophy.
-         The threat of annihilation: theories and signs about the end of the world and the possibility of attack from extraterrestial aliens or from another civilization.
The voluntary cooperation of people on a global level, led by instinct and human subconsciousness (the need for self-preservation of humans), will be combined with understanding and recognition that comes from real life, which is:
-         Recognition about the increasing dependency between countries, which stems from economic globalization, and spreads to culture, society and politics.
-         Recognition of the common harm, the meaninglessness of conflicts and wars between countries.
                        On which fundamental premises will the ongoing process of globalizing democracy be established and pushed forward? There are 3 basic premises to globalizing democracy:
               The first premise is a global economic and technological interaction. This process is happening very strongly with the main stream being globalization of economy with the guidance and support of the Internet: an inter-relation of science and technology. In this aspect, the world has been and is continuing to become “flatter”.
               The second premise is language connection. There is no need to dwell on the meaning of globalizing language, as it is well known that in order to cohabit and cooperate effectively then there needs to be a language connection. The problem here is how this connection occurs. Today there are translation utilities for many languages, as well as the trend of using English as a global language in many countries. But both of these approaches do not really answer the need for a global language connection.  The human race needs to establish a common language that is easy to learn, to read, write and understand. A suggestion is to search between the current global languages to see if there is a language that meets those criteria, to see if can be modified and perfected by world linguists to be used as a common language in the world. It is easy to imagine that a language that is easy to learn, read and write and can be used by all countries on top of their maternal language in international relations will be useful for the interaction and cooperation of people.
               The third premise is a freedom connection. This is the goal as well as the most important content of global democratization. There are 2 processes that exist at the same time and strongly support each other. It is democratizing countries and building a global democratic structure. The function of democratizing countries is to build freedom, and democratizing on a global level creates the freedom connection. These 2 processes need to work together to perform very important goals:
-         To build and distribute knowledge about human rights, freedom and democracy. This is a required condition on both the national and global levels. In order to bring this  concept to life the world needs to build an Institute of Global Democracy, each country needs to have a Democracy Institute, each university will have a Democracy Institute and build Democracy into a subject for study, each country needs to introduce Democracy into middle and high school curricula on a national level. Standardization of knowledge about democracy needs to be performed by world-class specialists in a format that’s understandable, dynamic and easy to disseminate. The most basic knowledge about human rights, freedom and democracy must reach everyone on the globe as the multiplication tables in mathematics do!
-         Integration of the norms and regulations of the national and international human rights tribunals. This is fairly easy to understand: human rights have the same value globally, the premises of democracy are the same in all countries, so the protection of human rights at all levels must be integrated in judicial norms and regulations.
-         In order to facilitate the progress of the global democratization process there needs to be a strong global revolution. At the same time there needs to be a force to lead and carry out this great process – that would be multi-national or international parties.

Hanoi, January 31, 2011


Nguyễn Vũ Bình

Bibliography
 1 - John Stuart Mill: On Liberty - Vietnamese version, Tri Thuc Publishing House, 2005
2 - Jean Jacques Rousseau: The Social Contract – Vietnamese version by Ho Chi Minh City Publishing House, 1992
3 - N.M. Voskresenskaia và N.B. Davletshina: The Democratic Regime – Government and Society, Vietnamese version, Tri Thuc Publishing House, 2008
4 - John Stuart Mill: Representative government - Vietnamese version, Tri Thuc Publishing House, 2007
5 - Montesquieu: The Spirit of Laws – Vietnamese version, Education Publishing House, Hanoi, 1996 
6 - Alexis de Tocqueville: Democracy in America – Vietnamese version, Tri Thuc Publishing House, 2006
7 - Ayn Rand: The Nature of Government - Ebook






The author reserves all copyrights to this book
Contact information:
Nguyễn Vũ Bình, số nhà 26, ngách 349/30
Phố Minh Khai, phường Vĩnh Tuy, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Email: thanglongdoicho@gmail.com
Telephone:   0987 572 844  --  0987 572 847







[1] According to Ayn Rand

Thứ Hai, 3 tháng 3, 2014

NHỮNG LỰA CHỌN CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM




NHỮNG LỰA CHỌN CỦA ĐẢNG
CỘNG SẢN VIỆT NAM

   

     I/ THỰC TRẠNG NỀN KINH TẾ ĐẤT NƯỚC

     Trong thời gian gần hai năm trở lại đây, nền kinh tế VN đã gặp nhiều biến động theo hướng khủng hoảng toàn diện. Ban đầu là sự sụt giá, sự tồn đọng bất động sản kéo theo sự phá sản, giải thể của hàng loạt doanh nghiệp. Sự sụp đổ của thị trường bất động sản đã ảnh hưởng tới tất cả các ngành nghề khác trong nền kinh tế, như xây dựng, sản xuất sắt thép, xi-măng, hàng nội thất, vận tải…đến nay, không còn ngành nghề nào, không còn cá nhân nào không chịu ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng toàn diện của nền kinh tế. Về cơ bản, tất cả đều đồng ý, đây là một cuộc khủng hoảng kinh tế lớn.
     Tuy nhiên, nhìn nhận và đánh giá về cuộc khủng hoảng này có hai luồng ý kiến. Luồng ý kiến thứ nhất, cho rằng cuộc khủng hoảng kinh tế này, cũng như những cuộc khủng hoảng kinh tế trước đó, và cũng như các nước khác vẫn thỉnh thoảng có các cuộc khủng hoảng, rất đáng lo ngại nhưng vẫn có thể vượt qua được. Đây cũng là ý kiến chính thống của đảng Cộng sản và nhà nước Việt Nam hiện nay, và phần lớn những người mong muốn nền kinh tế phục hồi, không ảnh hưởng tới thể chế kinh tế - chính trị mà họ đang được hưởng lợi từ đó. Luồng ý kiến thứ hai, cho rằng, nếu không có sự đột phá về chính trị, dẫn tới sự đột phá về niềm tin của nhân dân, thì nền kinh tế Việt Nam có nhiều khả năng sụp đổ, kéo theo sự sụp đổ của chế độ. Chúng ta đi vào phân tích các lập luận của hai luồng quan điểm nêu trên.

     1/ Quan điểm lạc quan, tin vào sự phục hồi của nền kinh tế dưới sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của đảng Cộng sản VN.
     Về cơ bản, các lập luận của luồng ý kiến này dựa vào các yếu tố sau.
     a/ Các số liệu về nền kinh tế được nhà nước công bố, và một phần số liệu của quốc tế. Trước hết, tuy khủng hoảng kinh tế, nhưng GDP của Việt Nam vẫn tăng trưởng ở mức cao của thế giới và châu Á (năm 2012 là 5,25%; năm 2013 là 5,42%). Số nợ xấu của các ngân hàng thương mại chỉ là 5-7% theo số liệu của Việt Nam và 10-15% theo số liệu của quốc tế vẫn chưa phải quá lo ngại; số nợ của chính phủ theo nhà nước công bố là 48,4%GDP, một số chuyên gia kinh tế cho rằng số nợ chiếm 95% GDP, đó cũng đáng lo ngại nhưng vẫn có khả năng thanh toán. Số doanh nghiệp bị phá sản trong mấy năm qua rất lớn, nhưng số doanh nghiệp đang ký mới cũng rất nhiều. Thị trường chứng khoán đang phục hồi chứng tỏ sự ghi nhận đà phục hồi của nền kinh tế.
     b/ Trong quá khứ, đã có những cuộc khủng hoảng kinh tế tương tự, thậm chí còn nặng nề hơn nhưng vẫn vượt qua được, điển hình là thời kỳ năm 1985 – 1986, nền kinh tế khủng hoảng, chuyển đổi cơ chế từ kế hoạch hóa sang kinh tế thị trường. Các nước khác vẫn thường xảy ra các cuộc khủng hoảng kinh tế tương tự.
     c/ Khả năng lãnh đạo của đảng Cộng sản Việt Nam vượt qua các thử thách hiểm nghèo
     Trên một khía cạnh nào đó, không phải những cơ sở lập luận của quan điểm này không có lý. Tuy nhiên, những ý kiến phản biện cho quan điểm này tập trung vào một số điểm sau.
      - Những số liệu về kinh tế của nhà nước công bố không đủ cơ sở tin tưởng và không nói hết được thực trạng của nền kinh tế. Như bài viết “Nền kinh tế thị trường và nền kinh tế Việt Nam” số liệu về nợ xấu của ngân hàng đã đưa ra, thậm chí số liệu của quốc tế cũng hoàn toàn không chính xác. Nợ xấu của ngân hàng đưa ra chỉ là 5-7% tổng dư nợ tín dụng, số liệu của quốc tế là 10-15%, nhưng qua sự phân tích, số nợ thực là 80-90% tổng dư nợ (kể cả trường hợp các trái phiếu của chính phủ có giá trị, thì số nợ thực cũng phải lên tới 50-60% tổng dư nợ). Như vậy, có sự chênh lệch rất lớn giữa số liệu được công bố và con số thực. Mặt khác, như chúng ta biết, tất cả các số liệu kinh tế của Nhà nước đưa ra, không hề năm nào nói tới nợ xấu ngân hàng, nợ công của chính phủ, tất cả đều tốt đẹp, báo chí hết lời ca ngợi. Thậm chí, báo Nhà Kinh tế của Anh còn đánh giá, Việt Nam ngôi sao kinh tế đang lên (2008). Nhưng đến một thời điểm, chúng ta thấy “đùng một cái” một số nợ khổng lồ của doanh nghiệp nhà nước xuất hiện, nợ xấu của ngân hàng xuất hiện. Điều này chứng tỏ, các số liệu của nhà nước công bố về kinh tế hầu như vô giá trị. Những số nợ của DNNN, nợ xấu của ngân hàng đến lúc không thể che dấu được mới buộc phải công bố. Mở rộng ra, chúng ta biết rằng, năm 1997, có trên 2/3 số xã của tỉnh Thái Bình đã khiếu kiện tập thể vì sự tham nhũng của các quan chức địa phương trong khi các đảng bộ (xã) của Thái Bình được đánh giá 95-98% trong sạch vững mạnh. Vậy nên, căn cứ vào số liệu kinh tế được báo cáo để nói về sự tốt đẹp và phục hồi của nền kinh tế là thiếu cơ sở.
      - Trong quá khứ, năm 1985-1986 nền kinh tế VN đã gặp khủng hoảng nghiêm trọng, kinh tế kiệt quệ, viện trợ bị cắt, nền kinh tế bị cô lập, cấm vận. Nhưng khi đó, mức sống của người dân vô cùng thấp, nền kinh tế khủng hoảng chỉ làm gia tăng sự nghèo khổ của người dân, chứ không tạo ra được cú sốc nào. Mặt khác, dự trữ lòng tin của người dân vẫn còn, nhất là khi đó, đảng Cộng sản đã phát động công cuộc đổi mới nền kinh tế, trên lý thuyết là toàn diện, triệt để.
      - Khả năng lãnh đạo của đảng Cộng sản giúp cho chế độ vượt qua các cuộc khủng hoảng trong quá khứ là rất đáng kể. Khả năng lèo lái của đảng CS đưa chế độ thoát hiểm được hỗ trợ rất nhiều bởi các yếu tố: hào quang quá khứ (chiến thắng mấy cuộc chiến tranh); sự đồng thuận trong đảng CS; dự trữ lòng tin của người dân…đến nay, thật rõ ràng, các yếu tố này không còn tồn tại…

     2/ Quan điểm lạc quan, tin vào sự đột phá về chính trị hoặc sự sụp đổ của nền kinh tế.
     Một số người có quan điểm rất rõ ràng về nguy cơ sụp đổ của nền kinh tế trong tương lai gần. Người ta cho rằng, sẽ có hai xu hướng chính sau: một, sự đột phá về chính trị, kéo theo sự đột phá về niềm tin, giúp chặn đứng cuộc khủng hoảng, từng bước phục hồi và phát triển nền kinh tế; hai, sự sụp đổ của nền kinh tế kéo theo sự sụp đổ của chế độ. Nói một cách dễ hiểu, hoặc có sự chủ động thay đổi chế độ, hoặc nếu không có sự chủ động thay đổi chế độ thì nền kinh tế cũng sụp đổ kéo theo sự sụp đổ và cuối cùng là thay đổi chế độ. Lập luận chính của luồng ý kiến này tập trung vào những điểm sau.
      - Trước hết và trên hết, đó là sự vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý của nền kinh tế thị trường, sự bóp méo và biến dạng toàn bộ cấu trúc và cơ chế của nền kinh tế thị trường dẫn tới sự biến dạng toàn bộ hoạt động sản xuất kinh doanh trong nền kinh tế Việt Nam (xem bài “Nền kinh tế thị trường và nền kinh tế Việt Nam”). Sự tùy tiện, lạm dụng và trục lợi trong các chính sách kinh tế của nhà nước càng làm nền kinh tế VN gặp phải các cơn co thắt, nghẹt thở dẫn tới sự đổ vỡ không tránh khỏi của tất cả các ngành nghề và toàn bộ nền kinh tế. Đây là nguyên nhân cơ bản nhất để khẳng định, nền kinh tế VN nếu không có sự thay đổi về bản chất sẽ không thể duy trì được sự tồn tại. Tất cả những đổ vỡ của nền kinh tế hiện nay: tỷ lệ nợ xấu cao của ngân hàng, nợ công tăng cao, sự đình đốn khủng khiếp của thị trường bất động sản chỉ là hệ quả và hậu quả tất yếu của nguyên nhân cơ bản nêu trên. Thật ra, về mặt lý thuyết, nền kinh tế Việt Nam không có lý do để tồn tại khi vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý kinh tế thị trường, cấu trúc và cơ chế nền kinh tế biến dạng hoàn toàn so với nền kinh tế bình thường. Nhưng nền kinh tế VN đã tồn tại, nhờ xuất phát điểm của mình, và những may mắn kỳ lạ. Chính vì vậy, nếu tiếp tục duy trì hiện trạng kinh tế như hiện nay, không có sự thay đổi về bản chất, thì sự sụp đổ của nền kinh tế là không thể tránh khỏi.
      - Trong điều kiện nền kinh tế đổ vỡ, đình trệ và kém hiệu quả, nguồn chi của nhà nước vẫn vô cùng lớn. Nguồn chi của nhà nước bao gồm chi thường xuyên và chi cho các yêu cầu chính trị. Nguồn chi thường xuyên, như các phân tích trước đây (trong bài: “Tương lai nào cho phong trào Dân chủ Việt Nam” – 2008) và thực tế đang diễn ra, là một con số khủng khiếp. Nếu tính cả lương trong khu vực doanh nghiệp nhà nước, các quỹ lương hưu (bảo hiểm xã hội) mà nhà nước thống nhất quản lý, thì số người được hưởng phụ cấp từ 10kg gạo trở lên đến lương Tổng bí thư, con số khoảng 30-40 triệu người. Sự độc quyền của đảng CS được duy trì cho tới ngày hôm nay có một phần không nhỏ do số người hưởng lợi quá nhiều từ thể chế này. Tuy nhiên, duy trì sự tồn tại của một hệ thống mấy chục triệu người trong tình trạng nền kinh tế đổ vỡ hiện nay quả là vấn đề rất nan giải (xem bài: ĐÃ ĐẾN LÚC PHẢI VAY ĐỂ CHI TIÊU VAY ĐỂ TRẢ NỢ… http://tuoitre.vn/Chinh-tri-Xa-hoi/576467/da-den-muc-phai-vay-de-chi-tieu-vay-de-tra-no.html?). Nguồn chi cho yêu cầu chính trị cũng ngày càng tăng, không có điểm dừng. Đó là việc chi cho các ngày lễ lớn trong năm, chi xây dựng tượng đài, nhà truyền thống, nhà Lưu niệm của các cố lãnh đạo CS, tổ chức các sự kiện quốc tế nhằm mục đích tuyên truyền…nếu cộng gộp tất cả các địa phương sẽ là con số khổng lồ.
      - Mức độ và quy mô tham nhũng hiện nay thực sự là khủng khiếp. Những người ở trong cơ chế, ít nhiều liên quan tới các dự án đều rùng mình về mức độ của tình trạng tham nhũng hiện nay. Có những công trình, chi phí thực chỉ hết hơn 60 triệu đồng, nhưng khi kết toán, số liệu lên tới trên 250 triệu đồng. Mức độ tham nhũng gấp 3 lần giá trị công trình, và đây là tình trạng chung của hầu hết các công trình. Lời khai của Dương Chí Dũng trong vụ Vinashine, về việc hối lộ 500 ngàn đô-la, 1 triệu đô-la cũng chứng minh mức độ tham nhũng khủng khiếp trong các giao dịch làm ăn tại VN. Với mức độ tham nhũng khủng khiếp như vậy, trên phạm vi toàn bộ các ngành, các cấp, chúng ta mới hiểu được tại sao lại có những tổng công ty như Vinashine (nợ 86.000 tỷ đồng). Đồng thời, chúng ta cũng hiểu rằng nền kinh tế hiện nay rỗng ruột hoàn toàn, tình trạng “để là áo, tháo là giẻ”
     Với các lý do nêu trên, sự sụp đổ của nền kinh tế hầu như không thể tránh được. Nhưng hiếm khi nào những biến động của nền kinh tế lại xảy ra độc lập, tức là không liên quan tới các vấn đề xã hội, chính trị. Điều này có nghĩa là, sự sụp đổ của nền kinh tế VN có thể có các biến thể về xã hội hoặc chính trị. Nhưng gốc rễ sâu xa, nguyên nhân chính là sự cạn kiện nguồn lực của thể chế độc tài.
     Khi tôi trao đổi với một số người về tương lai ảm đạm của nền kinh tế VN, rất nhiều người đã phản bác lại bằng câu hỏi “anh hãy chứng minh tại sao nó sụp đổ, sụp đổ bắt đầu từ đâu? xảy ra như thế nào?”. Tôi có hỏi ngược lại những người đó rằng, anh hãy lấy một ví dụ, từ trước tới nay về một Viện nghiên cứu kinh tế trên thế giới, hoặc trường đại học, hoặc các Think Talk (tạm hiểu: cơ quan nghiên cứu và dự báo chiến lược) nổi tiếng của nước Mỹ hoặc thế giới, xem đã có cơ quan nào dự báo được như vậy chưa?!? Vấn đề quan trọng nhất, nền kinh tế VN đã vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý của kinh tế thị trường, đi ngược lại tất cả các quy luật, lý thuyết về phát triển và điều hành, quản lý nền kinh tế, và hệ quả nhãn tiền đã hiện ra: nợ xấu ngân hàng, nợ công cao, bất động sản đổ vỡ…và quan trọng nhất, lòng tin của người dân, của giới đầu tư đã đổ vỡ hoàn toàn. Vì vậy, nền kinh tế không thể tiếp tục sự tồn tại của nó, đừng nói tới sự phục hồi và phát triển. Chúng ta chỉ có thể dựa và những yếu tố đó để suy đoán, chứ làm sao có thể nói nó sụp đổ từ đâu, diễn ra như thế nào?!?
     Trong hoàn cảnh hiện tại của nền kinh tế, vẫn có cách để chặn đứng đà suy thoái, từng bước khôi phục và phát triển nền kinh tế. Tuy nhiên, như bài viết “Nền kinh tế thị trường và nền kinh tế VN”, không thể có một giải pháp đơn lẻ nào về kinh tế, thậm chí, một hệ thống giải pháp nào về kinh tế có thể chặn đứng xu thế rơi tự do của nền kinh tế hiện nay. Lý do rất giản dị, tất cả các giải pháp về kinh tế từ trước tới nay chưa bao giờ chạm được vào nguyên nhân cốt lõi đưa tới tình trạng của nền kinh tế hiện nay, để thay đổi bản chất của nền kinh tế (thực hiện đúng nguyên lý kinh tế thị trường, thay đổi cấu trúc, cơ chế hoạt động và cơ chế điều hành nền kinh tế). Để làm được điều này cần một quyết tâm chính trị vô cùng mạnh mẽ, táo bạo và mạo hiểm. Đó là: Một giải pháp tổng thể về kinh tế, đi kèm với một giải pháp chính trị, đồng ý cho xuất hiện một hoặc nhiều đảng chính trị khác cùng với lịch trình bầu cử dân chủ rõ ràng, có sự giám sát của quốc tế.
     Xin được giải thích rõ, tại sao cần có  sự đột phá về chính trị mới giải quyết được việc chặn đứng đà suy thoái của nền kinh tế. Một giải pháp tổng thể về kinh tế, nếu không có đủ quyết tâm về chính trị (hay chính xác hơn, sức ép buộc phải cải tổ, nếu không sẽ bị đào thải) đảng CS và nhà nước VN sẽ không đủ sức để thực hiện và đi tới cùng sự thay đổi. Tự bản thân đảng CS không thể tự tạo đủ sức ép cũng như vượt qua được sự bảo thủ và lợi ích nhóm hiện nay. Chính vì vậy, cần phải có sức ép từ bên ngoài, để cải tổ toàn diện và triệt để nền kinh tế. Sức ép bên ngoài đó, chính là khả năng tiếp tục duy trì sự lãnh đạo của đảng CS đối với đất nước trong điều kiện đa nguyên đa đảng, thậm chí, đó chính là sự tồn vong của đảng CS.
     Trong thực tế, nguồn vốn trong dân còn rất lớn. Nhưng người dân không còn một chút niềm tin nào vào nền kinh tế, vào đảng CS và cách thức điều hành, quản lý nền kinh tế hiện nay. Họ đang giữ chặt nguồn vốn, không đưa vào hoạt động sản xuất kinh doanh. Tất cả các giải pháp mà đảng CS và nhà nước hiện nay không thể thuyết phục họ quay trở lại đầu tư. Nhưng nếu có sự đột phá về chính trị, đảng CSVN tự đặt vào thế sống còn, cho phép các đảng phái khác xuất hiện và có lịch trình bầu cử dân chủ và quan sát viên quốc tế, họ sẽ tin đảng CSVN thực lòng muốn thay đổi, muốn cải tổ nền kinh tế tận gốc rễ và từ niềm tin này, họ sẽ quay trở lại đầu tư, nền kinh tế sẽ được giải cứu.

     II/ NHỮNG LỰA CHỌN CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

     Đứng trước sự khủng hoảng toàn diện của nền kinh tế VN hiện nay, ĐCS có những lựa chọn như thế nào nhằm phục hồi nền kinh tế, cũng như để duy trì độc quyền lãnh đạo đất nước. Chúng ta sẽ tìm hiểu những tính toán của đảng CSVN, bao gồm cả những dự phòng cho tình huống xấu nhất, và những khả năng nào có thể diễn ra trong thực tế.

     1/ Lựa chọn tối ưu – không khả thi
     Lựa chọn tối ưu của ĐCSVN hiện nay, đó là sự thống nhất trong toàn đảng về mối nguy của nền kinh tế VN sẽ dẫn tới sự tồn vong của chế độ, từ đó thống nhất giải pháp cải tổ triệt để nền kinh tế, bằng một sự đột phá về chính trị. Đây chính là giải pháp tối ưu của ĐCSVN, mặc dù phải trả giá đắt không còn sự độc quyền lãnh đạo đất nước. Nhưng đây lại là giải pháp, lựa chọn ít khả năng xảy ra nhất vì bản chất của chế độ không thể thực hiện nổi giải pháp này. Chúng ta xem xét vấn đề theo từng khía cạnh.
     a/ Đánh giá đúng tình hình. ĐCS không thể đánh giá đúng tình hình của nền kinh tế đất nước vì hai lý do: 1- Không có số liệu trung thực, thông tin khách quan để đánh giá. Chúng ta đều biết, trong các chế độ cộng sản những số liệu, thông tin đưa ra hoàn toàn không chính xác, đó là những số liệu ma, chạy theo thành tích. Đây là bản chất của chế độ, từ thời kỳ kinh tế kế hoạch hóa, kéo dài sang thời kỳ hiện nay, kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Khi không có số liệu trung thực, thông tin khách quan, không thể có được sự đánh giá chuẩn xác; 2- Những người nắm giữ vận mệnh đất nước , giữ những cương vị chủ chốt không đủ khả năng để đánh giá đúng tình hình.
     b/ Tinh thần hy sinh cho công cuộc cải tổ, cải cách. Chúng ta đều biết răng, bất kỳ một công cuộc cải cách, cải tổ nào cũng phải có sự hy sinh của những người thực hiện. Đó là sự hy sinh về lợi ích, công sức và thời gian. Nhưng đảng CSVN hiện nay, sự gắn kết của các đảng viên trong đảng không còn là lý tưởng (bởi sự sụp đổ của các nước CS, XHCN trên thế giới và thực tiễn hàng ngày, hàng giờ ở Việt Nam) mà chỉ là sự gắn kết về lợi ích, nếu không còn lợi ích, thì không còn sự gắn kết nào duy trì ĐCS. Chính vì vậy, nói tới cải tổ, cải cách là nói tới sự hy sinh, trước hết là hy sinh lợi ích, sau đó là sự hy sinh to lớn hơn (sự độc quyền lãnh đạo đất nước) đối với các đảng viên và toàn thể ĐCS sẽ là một sự viển vông, mơ tưởng hảo huyền.
     c/ Thực trạng xung đột lợi ích trong đảng CS. Một lý do nữa, rất quan trọng để có thể khẳng định không thể có sự thống nhất trong ĐCS về một giải pháp tối ưu cho tình hình hiện nay. Đó là thực trạng tranh giành quyền lực, lợi ích giữa các nhóm và các cá nhân trong Đảng vô cùng khốc liệt hiện nay. Giả sử có một nhóm hoặc một cá nhân, nhận thức được nguy cơ của nền kinh tế dẫn tới sự sụp đổ của chế độ, người ta cũng không dám đưa vấn đề để thảo luận trong nội bộ cũng như công khai bởi đó sẽ là cái cớ (quy chụp) vô cùng lợi hại mà các đối thủ đang chờ sẵn.
     Có một ví dụ rất giản dị, nhưng vô cùng gần gũi và hữu ích, để nói về giải pháp tối ưu của ĐCS trong tình hình hiện nay. Chúng ta đều biết, nạn mãi lộ (hối lộ lực lượng cảnh sát giao thông) trên phạm vi toàn quốc hiện nay diễn ra như thế nào. Thế nhưng, đánh giá chính thức của bộ Công An, cũng như của nhà nước hiện nay chỉ là một bộ phận không nhỏ trong lực lượng CSGT có hành vi nhận hối lộ, và về cơ bản, trong toàn lực lượng vẫn bảo đảm sự trong sạch. Cứ giả sử, bộ phận không nhỏ trong lực lượng CSGT nhận hối lộ là 15-20%, thì giải pháp để xử lý, giải quyết tình trạng mãi lộ sẽ rất đơn giản: rà soát các văn bản luật, quy định dưới luật; tăng cường giáo dục đạo đức, rèn luyện phẩm chất của cán bộ chiến sĩ; tăng cường lực lượng thanh tra, giám sát; nâng cao mức kỷ luật để răn đe…Nhưng trong thực tế, một đứa trẻ con ở Việt Nam hiện nay cũng biết, 100% các chiến sĩ CSGT nhận hối lộ (trừ những đồng chí nào bị hâm, hoặc thần kinh có vấn đề), thì giải pháp giải quyết vấn nạn mãi lộ sẽ hoàn toàn khác…100% nhận hối lộ thì vấn đề không phải là hiện tượng mà đó chính là bản chất, và bản chất đó là do cơ chế sinh ra. Việc giải quyết tận gốc vấn nạn mãi lộ là giải quyết, xóa bỏ cơ chế sinh ra nạn mãi lộ: đó là xóa bỏ việc hối lộ, đút lót trong nội bộ lực lượng CSGT để mua công việc (suất) trên các tuyến đường; xóa bỏ tình trạng nộp tiền hàng tháng, hàng ngày trên các cung đường, các vị trí trong nội bộ lực lượng CSGT…Đối với toàn bộ các ngành, các cấp và nền kinh tế hiện nay, giải quyết các vấn nạn cũng chính là giải quyết cơ chế gốc rễ của tất cả các vấn nạn, xóa bỏ cơ chế đảng Cộng sản độc quyền lãnh đạo đất nước…

     2/ Lựa chọn thực tế - hy vọng mong manh
     Về mặt công khai, hoặc thống nhất trong toàn đảng, không có sự đánh giá nào về khả năng sụp đổ của nền kinh tế, kéo theo sự sụp đổ, thay đổi của chế độ.  Nhưng trong thực tế, ở bộ phận tham mưu (trong phạm vi hẹp) không phải không có những đánh giá rất sát thực tế và có cả những lựa chọn, giải pháp để cứu vãn tình hình, cũng như chuẩn bị cho những khả năng xấu nhất xảy ra. Tuy nhiên, các giải pháp của bộ phận tham mưu này cũng là các giải pháp tổng thể và theo từng bước căn cứ vào những diễn biến thực tế. Đầu tiên, đó là các giải pháp công khai, để phục hồi nền kinh tế trong bối cảnh duy trì độc quyền lãnh đạo của ĐCSVN. Sau đó sẽ là các giải pháp, cho trường hợp nếu có xảy ra sự sụp đổ của chế độ, đảng CS sẽ biến thái, biến hình nhưng vẫn giữ được sự lãnh đạo đất nước. Sau cùng, đó sẽ là những giải pháp bảo đảm an toàn cho một nhóm nhỏ trong đó có bộ phận tham mưu này. Mức độ công khai, cũng như sự phổ biến sẽ giảm dần theo các đối tượng được bảo vệ trong các giải pháp đưa ra. Mục tiêu mong đợi của các giải pháp này, trong trường hợp thay đổi chế độ, sẽ là mô hình của nước Nga thời Pu-tin hiện nay, hoặc của Hun-sen mà nhà nước VN có nhiều kinh nghiệm hỗ trợ. Lực lượng làm chỗ dựa cho sự biến thái của ĐCS, hoặc sự bảo vệ trong trường hợp có biến động, đó là lực lượng “dân chủ cuội” mà an ninh VN đã dày công cài cắm và khống chế. Về cơ bản, lựa chọn thực tế này là các giải pháp thích nghi của ĐCS, hoặc một nhóm lãnh đạo kết hợp với bộ phận tham mưu để duy trì quyền lực và bảo đảm an toàn trong những tình huống xấu nhất xảy ra. Đó không phải là giải pháp lấy lợi ích của đất nước, của nhân dân làm mục tiêu tối thượng trong bối cảnh nếu thực hiện các mục đích này sẽ làm giảm nhẹ trách nhiệm trong quá khứ của ĐCS, hướng tới sự hòa giải, hòa hợp dân tộc, đưa dân tộc thực sự bước trên con đường tự do, dân chủ. Chính vì các giải pháp, lựa chọn không dựa trên các mục tiêu, mục đích trong sáng, đúng đắn, cộng thêm tình trạng phức tạp trong nội bộ ĐCS và tâm lý hoảng loạn nếu sự cố xảy ra, lựa chọn thực tế này của ĐCS rất mong manh vì những trở ngại và phức tạp sau.
     - Không có sự tập trung, sự tập hợp sức mạnh cho một mục tiêu, mục đích. Như trên đã phân tích, các giải pháp lựa chọn của ĐCS sẽ dựa theo diễn biến tình hình và đi theo các mục tiêu thứ tự đã nêu trên. Nhưng trong những tình huống khó khăn, hiểm nghèo, chỉ tập trung vào một mục đích và dồn toàn lực may ra mới hy vọng thành công.
     - Mức độ phổ biến cũng như sự tham gia của các lực lượng vào các lựa chọn rất hạn chế do các mục tiêu thực không thể tiết lộ (nếu tiết lộ sẽ dẫn tới hoảng loạn). Hiệu quả sẽ rất hạn chế bởi sự hạn chế về lực lượng và nguồn lực.
     - Rất khó để hướng tới mô hình nước Nga của Pu-tin, bởi mô hình này hình thành tự nhiên, do bối cảnh nước Nga thời hậu Xô-Viết, chứ không phải kết quả của sự lựa chọn và tính toán từ trước. Mô hình Hun-sen của Cam-pu-chia cũng khó xảy ra, bởi Hun-sen có tính chính đáng và hào quang chiến thắng khi bắt tay vào xây dựng chế độ mới. Đó là những yếu tố mà các cựu đảng viên ĐCS VN không có được, trừ trường hợp một cá nhân hoặc một nhóm phất cờ ngay trong nội bộ ĐCS thời điểm nguy cấp hiện nay.
      - Lực lượng “dân chủ cuội” mà an ninh dày công cài cắm và khống chế không thể làm chỗ dựa trong những tình huống khẩn cấp được. Lý do là lực lượng thực hiện nhưng việc này chỉ vì trách nhiệm (ăn lương, nhận tiền nếu là nhân viên an ninh, đặc tình), hoặc do sợ hãi (bị khống chế phải làm việc cho an ninh  vì có tỳ vết hoặc sợ tù đày). Khi có biến động hoặc chế độ sụp đổ, những động lực, hoặc áp lực cho việc làm của họ không còn nữa, phần lớn trong số họ sẽ không tiếp tục công việc của mình. Rất khó để có sự trung thành của lực lượng “dân chủ cuội” khi sự gắn kết không phải do lý tưởng hoặc tình nghĩa.
       - Một vấn đề rất quan trọng, khi sự cố xảy ra, sẽ có một tâm lý hoảng loạn cực lớn, có thể làm biến dạng và sụp đổ hoàn toàn các tính toán, lựa chọn sẵn có của bộ phận tham mưu cho những tình huống khẩn cấp (tình huống xấu nhất).

     3/ Những khả năng hiện thực
     Kết cục của chế độ CSVN được quyết định bởi sự suy kiệt và sụp đổ của nền kinh tế. Nhưng diễn biến của sự thay đổi lại phụ thuộc vào những biến động kinh tế - xã hội; kinh tế - chính trị và xã hội - chính trị, tức là những liên đới từ lĩnh vực kinh tế hoặc xã hội dẫn tới biến động chính trị, hoặc thậm chí đó là sự biến động về chính trị trong nội bộ ĐSCVN. Những xu hướng sau đây có thể xảy ra trong tương lai gần.
     a/ Sự đột biến về kinh tế dẫn tới đột biến về xã hội, làm sụp đổ dây chuyền các lĩnh vực kinh tế và toàn bộ nền kinh tế. Một ví dụ điển hình nhất, có thể có sự sụp đổ của một ngân hàng, dẫn tới tâm lý hoảng loạn của người dân. Người dân đổ xô đi rút tiền ở tất cả các ngân hàng, làm sụp đổ toàn bộ hệ thống ngân hàng dẫn tới đổ vỡ hoàn toàn nền kinh tế. Chúng ta không thể biết được, có những đột biến nào có thể xảy ra, khi nền kinh tế đã suy kiệt và bệnh hoạn ở tất cả các ngành nghề, các lĩnh vực.
     b/ Sự đột biến về xã hội, dẫn tới những động loạn xã hội và thay đổi chế độ. Mặc dù không một ai mong muốn kịch bản này xảy ra, nhưng đây cũng là một khả năng hiện thực. Xã hội Việt Nam hiện nay, như những thùng thuốc súng (không phải là một thùng) để cạnh nhau (vấn đề Dân Oan, vấn đề Tôn giáo, đình công của công nhân, vấn đề Phong trào Dân chủ, vấn đề chủ quyền thiêng liêng của tổ quốc…vv..). Hiện tại, chưa có hệ thống dây dẫn nào kết nối tất cả các thùng thuốc súng với nhau, nhưng một ứng xử thô bạo hoặc ngu xuẩn (hoặc cả hai) có thể cùng lúc làm nổ tung tất cả các thùng thuốc súng sẽ thiêu hủy chế độ trong chốc lát.
     c/ Sự đột biến trong nội bộ ĐCSVN. Nếu cách đây 3-5 năm, khả năng này không (hoặc chưa) đặt ra thì đến ngày hôm nay, sự đột biến trong nội bộ của ĐCS là một khả năng hiện thực to lớn. Ở phần trên, những người khởi xưởng cho công cuộc cải tổ toàn diện của ĐCS, nếu chỉ bó hẹp sự ủng hộ trong nội bộ ĐCS sẽ rất khó và ít khả năng thành công. Nhưng nếu khéo léo kết hợp sự ủng hộ trong ĐCS và cả xã hội, khả năng thành công không phải là nhỏ, trong khi cái giá để trả sẽ không quá đắt. Điều này có nghĩa là, cần có ngọn cờ (hay sự phất cờ) trong nội bộ ĐCS hướng tới mục tiêu tốt đẹp cho đất nước, cho dân tộc kết hợp với sự duy trì, tồn tại của ĐCS nhưng không còn trong vai trò độc quyền, độc đảng nữa. Sự bùng nổ của thông tin và khả năng truyền dẫn thông tin hiện nay cùng với xã hội dân sự (của phong trào dân chủ, các hội nhóm đoàn thể, thông tin lề trái…) sẽ là bà đỡ tuyệt vời cho những ý tưởng và hành động cao đẹp nảy mầm và bùng nổ trong nội bộ ĐCSVN. Xu hướng và trào lưu giải thể các chế độ độc tài trên thế giới cộng với áp lực quốc tế hiện nay cũng góp phần không nhỏ thúc đẩy khả năng “tự vỡ” trong nội bộ ĐCSVN.

*************

     Không ai có thể biết được diễn biến những thay đổi sẽ diễn ra trong tương lai. Nhưng những lựa chọn của ĐCS hiện nay sẽ có tác động rất lớn tới tương lai của đất nước. Nhưng những lựa chọn đó, trước hết và trên hết, sẽ tác động trực tiếp và nhanh nhất đến tương lai của những người lựa chọn và đảng Cộng sản Việt Nam bởi vì diễn biến của tình hình có thể sẽ xảy ra rất sớm và rất nhanh. Lựa chọn sáng suốt nhất cần phải đặt trên nhận thức đúng đắn nhất: Sự thay đổi là không thể đảo ngược, chế độ Cộng sản Việt Nam đã đi hết chu kỳ tồn tại của nó. Tương lai của Việt Nam không có chỗ cho độc tài và những biến thể của độc tài./.


                                                   Hà nội, ngày 03/3/2014
                                                 Nguyễn Vũ Bình    


      

Thứ Hai, 10 tháng 2, 2014

NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG VÀ NÊN KINH TẾ VIỆT NAM


NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG VÀ NỀN
KINH TẾ VIỆT NAM

       Nền kinh tế Việt Nam đang trong giai đoạn rất khó khăn, với nhiều biểu hiện của một cuộc tổng khủng hoảng toàn diện, mà mức độ trầm trọng có lẽ chưa từng có trong lịch sử. Nhận định về nền kinh tế VN hiện nay rất khó và có nhiều quan điểm rất khác nhau. Một mặt, do không thể có các số liệu chính xác (theo chuẩn quốc tế và VN) nên không thể đưa ra các đánh giá khách quan, chính xác. Nhưng măt khác, quan trọng hơn, chưa có sự so sánh nào về cấu trúc, cơ cấu và cơ chế của nền kinh tế VN với một nền kinh tế thị trường  bình thường, lành mạnh nên chúng ta chưa thể biết rõ mức độ cũng như bản chất cuộc khủng hoảng hiện nay. Bài viết này có mục đích phân tích sự khác nhau về bản chất giữa nền kinh tế VN và nền kinh tế thị trường bình thường để từ đó nhận diện xác đáng hơn sự vận hành của nền kinh tế VN cũng như mức độ mà cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội đang diễn ra hiện nay. Với mục đích so sánh hai thể chế kinh tế, nền kinh tế thị trường sẽ được trình bày theo hướng bám sát các khác biệt với nền kinh tế VN, chứ không trình bày hoàn toàn theo lý thuyết về kinh tế thị trường.
     I/ NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
     Một cách tổng quát, nền kinh tế thị trường là nền kinh tế lấy thị trường làm cơ sở, làm điểm quy chiếu cho tất cả các hoạt động kinh tế. Thị trường phân bổ có hiệu quả các nguồn vốn, lao động và công nghệ. Người sản xuất sẽ căn cứ vào nhu cầu thị trường để quyết định sản xuất cái gì? Sản xuất như thế nào và sản xuất cho ai? Thị trường sẽ quyết định lợi nhuận của nhà sản xuất, của người kinh doanh. Ngược lại với thị trường, chúng ta đã biết tới nền kinh tế kế hoạch hóa, tất cả việc sản xuất, phân phối, tiêu dùng được quyết định bởi trung tâm ra kế hoạch, thường là các bộ kế hoạch của các nước XHCN cũ.
     Tuy nói thị trường quyết định tất cả các hoạt động sản xuất kinh doanh trong nền kinh tế thị trường, nhưng để cho thị trường, nền kinh tế vận hành trôi chảy, thuận lợi thì việc xây dựng thể chế kinh tế thị trường rất quan trọng và phải bảo đảm các yêu cầu nghiêm ngặt.
     Chúng ta sẽ tìm hiểu nền kinh tế thị trường theo ba tiêu chí lớn, và dựa theo ba tiêu chí này, chúng ta sẽ có sự so sánh, phân biệt được rất rõ nền kinh tế VN với một nền kinh tế thị trường bình thường.
     1/ Nguyên lý kinh tế thị trường
     Trước hết và trên hết, một nền kinh tế thị trường muốn vận hành và hoạt động hiệu quả, cần phải tuân thủ các nguyên lý, mà những nguyên lý này không thể bị vi phạm và can thiệp nếu không muốn có một sự biến dạng hoàn toàn hoạt động sản xuất kinh doanh của nên kinh tế.
-         Sở hữu tư nhân về tư liệu sản xuất. Trong các sách về kinh tế thị trường, các tác giả thường ít đề cập tới yếu tố này. Lý do là, sở hữu tư nhân về tư liệu sản xuất là điều đương nhiên trong các nước tư bản, nơi các tác giả viết sách về kinh tế thị trường. Trong nguyên lý này, yếu tố sở hữu tư nhân về đất đai là yếu tố quan trọng, góp phần xây dựng thể chế kinh tế thị trường và còn là yếu tố xúc tác quan trọng trong các hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế thị trường.
-         Thị trường quyết định giá cả tất cả các loại hàng hóa trong nền kinh tế thị trường. Cung – Cầu sẽ quyết định giá cả các loại hàng hóa là tiền đề quan trọng cho việc thị trường phân bổ có hiệu quả các yếu tố của quá trình sản xuất như vốn, lao động, công nghệ…Bất kỳ một sự can thiệp, tác động nào dẫn tới việc giá cả hàng hóa không được định đoạt bởi tương quan cung – cầu sẽ làm biến dạng và méo mó toàn bộ quá trình sản xuất kinh doanh của nền kinh tế.
-         Tương quan giữa lượng tiền tệ được phát hành và lưu thông với lượng hàng hóa được sản xuất ra ở mỗi quốc gia cần được tuân thủ nghiêm ngặt. Tỷ lệ giữa lượng tiền phát hành cần tương ứng với lượng hàng hóa mà quốc gia (nền kinh tế) sản xuất được. Nếu mối tương quan này bị phá vỡ, ví dụ lượng tiền in ra lớn hơn tỷ lệ tương quan với lượng hàng hóa sản xuất được sẽ dẫn tới lạm phát, làm đảo lộn các hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế.
     2/ Môi trường thể chế của nền kinh tế thị trường
      Ngoài việc bảo đảm các nguyên lý của nên kinh tế thị trường, các quốc gia cũng cần xây dựng môi trường thể chế cho hoạt động của toàn bộ nền kinh tế. Xây dựng môi trường thể chế bao gồm xây dựng các bộ luật, các quy tắc ứng xử, cũng như môi trường xã hội xung quanh các hoạt động kinh tế. Các yếu tố quan trọng nhất của môi trường thể chế cho hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế thị trường bao gồm:
     - Tính trung thực, công khai và minh bạch của thông tin trong nền kinh tế thị trường. Chúng ta đều biết rằng, muốn quyết định sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp cần có đầy đủ các thông tin về mọi vấn đề liên quan tới các mặt hàng, ngành hàng mà họ dự định tham gia kinh doanh. Nếu không có đầy đủ các thông tin khách quan, trung thực, các doanh nghiệp sẽ không dám đầu tư. Nếu cứ quyết định kinh doanh trong khi không có đầy đủ các thông tin trung thực, sự thất bại là không tránh khỏi.
      - Tạo lập sân chơi bình đẳng giữa các thành phần kinh tế, các doanh nghiệp, cá nhân tham gia vào nền kinh tế thị trường. Bất kể quốc gia nào, muốn nền kinh tế thị trường phát triển và hiệu quả, đều phải tạo dựng sân chơi bình đẳng cho tất cả các thành phần tham gia, trong toàn bộ quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế. Đây cũng chính là một trong số các chức năng của chính phủ trong nền kinh tế thị trường.
      - Xây dựng môi trường lành mạnh cho các hoạt động chung của xã hội cũng như các hoạt động trong nền kinh tế. Đây chính là việc xây dựng cơ chế luật pháp và giáo dục để hạn chế và ngăn chặn tham nhũng ở các quốc gia. Tham nhũng là yếu tố tác động rất tiêu cực vào sự phát triển và hiệu quả của bất kỳ nền kinh tế nào.
     Ngoài các yếu tố trên, việc tạo lập đồng bộ các thị trường (thị trường vốn, thị trường lao động, thị trường đất đai…), và một số yếu tố khác góp phần xây dựng nên môi trường thể chế cho một nền kinh tế thị trường lành mạnh.
     3/ Tác động chính sách
     Song song với việc bảo đảm các nguyên lý của kinh tế thị trường, xây dựng môi trường thể chế trong nền kinh tế thị trường, các Chính phủ còn có các chính sách tác động vào nền kinh tế nhằm làm phẳng bớt các chu kỳ kinh doanh của nền kinh tế, cũng như thực hiện các mục tiêu cụ thể của Chính phủ trong các nhiệm kỳ cụ thể. Ví dụ, các chính sách tiền tệ, là việc tăng hay giảm lượng tiền lưu thông trong nền kinh tế; chính sách tài chính, là việc tăng giảm chi tiêu của Chính phủ, tác động tới đầu tư; ngoài ra là các chính sách trợ giá nông sản, chính sách xuất nhập khẩu…Tuy nhiên, các chính sách của các chính phủ dân chủ tác động tới nền kinh tế thị trường bao giờ cũng căn cứ vào: 1- nhu cầu thực tế của thị trường, đồng thời bảo đảm không vi phạm các nguyên tắc, nguyên lý và quy luật của thị trường; 2- các chính sách phải rõ ràng, minh bạch, đồng bộ và ổn định.
     II/ NỀN KINH TẾ VIỆT NAM
     Nền kinh tế VN, bắt đầu chuyển đổi cơ chế kinh tế kế hoạch hóa sang nền kinh tế thị trường (định hướng Xã hội CN) từ năm 1985-1986, đến nay đã được gần 30 năm. Bỏ qua những vấn đề thuộc về tuyên truyền và lý thuyết, căn cứ vào các yếu tố của nền kinh tế thị trường nêu trên, chúng ta có nhận xét chung, đó là: Nền kinh tế VN không phải là một nền kinh tế thị trường. Là một nước Cộng Sản, với danh xưng XHCN, đặc điểm nổi bật của các nhà nước toàn trị là sự can thiệp của chính trị vào tất cả các mặt của đời sống kinh tế - xã hội của người dân. Chúng ta phân tích sự can thiệp của chính trị vào các yếu tố của kinh tế thị trường để thấy được hiện trạng của nền kinh tế hiện nay là hệ quả tất yếu của việc vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý của kinh tế thị trường, cũng như sự yếu kém, thất bại trong xây dựng môi trường thể chế và sự lạm dụng, tùy tiện và trục lợi trong các chính sách kinh tế hiện hành.
     1/ Sự vi phạm nghiêm trọng, thô bạo các nguyên lý kinh tế thị trường
      - Vi phạm nguyên lý về sở hữu tư nhân về tư liệu sản xuất. Chúng ta đều biết rằng, đất đai là sở hữu toàn dân, không phải là tư hữu đất đai. Điều này làm biến dạng và đảo lộn hoàn toàn tất cả các hoạt động sản xuất kinh doanh trong nền kinh tế thị trường. Bởi vì đất đai là tư liệu sản xuất đặc biệt, nó chính là nền tảng cho tất cả các hoạt động sản xuất kinh doanh khác. Nó là gốc rễ cho hoạt động Nông nghiệp, là cơ sở (mặt bằng, một yếu tố quan trọng của sản xuất, kinh doanh) cho các hoạt động kinh doanh. Đất đai không phải là sở hữu tư nhân, không được đưa vào thành thị trường nhà đất bình thường, không được định giá theo quan hệ cung cầu trên thị trường mà bằng sự định giá của Nhà nước, đi ngược quy luật thị trường dẫn tới những hậu quả vô cùng nặng nề về kinh tế, và cả về xã hội. Vi phạm chế độ tư hữu về đất đai là vi phạm nguyên lý quan trọng nhất của nền kinh tế thị trường. Mọi hoạt động sản xuất kinh doanh trong nền kinh tế VN đều bị bóp méo và biến dạng bởi yếu tố này.
      - Giá cả các mặt hàng thiết yếu không phải do thị trường quyết định. Nói cách khác, có sự vi phạm nghiêm trọng về nguyên lý Cung – Cầu quyết định giá cả hàng hóa. Chúng ta đều biết rằng, các mặt hàng thiết yếu của nền kinh tế Việt Nam như điện, nước, xăng dầu….do nhà nước quản lý, không do cung cầu trên thị trường quyết định, thậm chí vàng và đô-la cũng có lúc bị vi phạm quy luật cung cầu.
      - Nguyên lý về mối tương quan giữa lượng tiền phát hành và lượng hàng hóa được sản xuất ra cũng bị vi phạm nghiêm trọng. Nhà nước VN, từ khi thành lập tới nay, đều giữ bí mật về lượng tiền in ra, phát hành. Ngoài mấy lần đổi tiền, làm người dân vô cùng điêu đứng, thì khi bước vào chuyển đổi cơ chế kinh tế, chuyển sang kinh tế thị trường cũng liên tục vi phạm nguyên lý về mối tương quan giữa lượng tiền phát hành và năng lực của sản xuất của nền kinh tế. Việc in tiền không căn cứ và không có giới hạn khiến cho giá cả hàng hóa năm nào cũng tăng ít nhất từ 20-50%/năm (trong khi các nền kinh tế thị trường chỉ từ 5-7%). Đồng tiền mất giá đã bóp méo toàn bộ quá trình sản xuất kinh doanh cũng như giảm mức sống mà người dân đáng ra phải được hưởng.
     2/ Thất bại trong việc xây dựng môi trường thể chế lành mạnh, khuyến khích hoạt động sản xuất kinh doanh của người dân.
      - Không tạo dựng được sân chơi bình đẳng cho các thành phần kinh tế, các doanh nghiệp và các cá nhân kinh doanh. Ưu tiên quá mức cho doanh nghiệp nhà nước đã làm biến dạng toàn bộ nền kinh tế. Doanh nghiệp Nhà nước được đầu tư 70% nguồn vốn toàn xã hội, nhưng chỉ tạo ra được 40% giá trị sản phảm cho nền kinh tế. Không những thế, DNNN chính là các núi nợ khổng lồ mà nền kinh tế đã và đang phải gánh vác. Ví dụ điển hình là tập đoàn Vinashine nợ 86.000 tỷ đồng không có khả năng thanh toán. Các tập đoàn kinh tế khác, cùng một cơ chế, cùng một con người, cũng ở trong tình trạng tương tự.
      - Thông tin trong xã hội, trong nền kinh tế VN hiện nay loại trừ hoàn toàn các thuộc tính trung thực, công khai và minh bạch. Bản thân các bộ luật, luật đã thiếu sự minh bạch, rõ ràng nhưng kèm theo là các quy định, văn bản hướng dẫn thi hành luật còn làm cho mọi thông tin trở nên rắc rối và khó hiểu hơn. Tính trung thực của thông tin trong nền kinh tế VN là một điều xa xỉ. Sự không trung thực bắt nguồn từ hệ thống chính trị, thẩm thấu vào hệ thống quản lý và lan tỏa ra toàn xã hội. Điều này thì không người dân VN nào không thấu hiểu bởi họ vừa là nạn nhân lại vừa là thủ phạm.
      - Thất bại hoàn toàn trong việc xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh tại VN. Ở VN, tham nhũng xuất hiện ở tất cả các ngành nghề, các cấp, len lỏi vào mọi ngõ ngách, khía cạnh của đời sống kinh tế - xã hội của người dân. Ở một đất nước mà người bệnh nhân cần hối lộ bác sỹ để tiêm không bị đau thì không còn một cái gì trên đời không thể bị hối lộ, tham nhũng. Năm 2000, tôi đã viết rằng: "Tham nhũng ở VN là phương thức tự tồn tại của tất cả những người có điều kiện tham nhũng do mức lương khốn khổ cộng với tình trạng mua quan bán tước nở rộ hiện nay” (Việt Nam và con đường phục hưng đất nước). Sau 13 năm, chúng ta càng xót xa hơn khi đọc lại những dòng chữ này.
     3/ Tác động chính sách
     Chính sách kinh tế ở VN đi ngược lại hoàn toàn các tiêu chí trong nền kinh tế thị trường như làm phẳng bớt các chu kỳ kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi, hỗ trợ các ngành nghề, khu vực khó khăn, đặc thù… Các chính sách kinh tế được ban hành và thực thi tùy tiện, lạm dụng và trục lợi gây ra muôn và khó khăn cho người dân, doanh nghiệp và thị trường….chúng ta tìm hiểu điều này qua các ví dụ sau đây.
      + Một công ty của nhà nước, có chức năng in ấn các ấn phẩm của Đảng, được trang bị hệ thống in ấn hiện đại nhất, chỉ thực hiện nhiệm vụ chính trị. Nhưng công ty lại thực hiện việc in thuê bên ngoài, với lợi thế không phải khấu hao đầu tư máy móc (hiện đại nhất), thậm chí nguyên vật liệu (giấy), công nhân của công ty. Họ nhận in ngoài với giá 1000đ/trang in. Trong khi đó, các công ty khác, nhất là tư nhân phải chịu mọi chi phí, giá in thấp nhất của họ đã là 2100đ/trang in, họ không thể cạnh tranh được với công ty in nói trên, sự tác động của chính trị đã làm méo mó quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh của ngành in ấn…
      + Chúng ta đã nhiều lần nghe việc Đường sản xuất trong nước còn rất nhiều, nhưng nhà nước vẫn cho nhập khẩu đường, không theo các lộ trình, kế hoạch hoặc chính sách nhập khẩu có sẵn (làm tùy tiện) khiến cho doanh nghiệp sản xuất Đường vô cùng điêu đứng. Các doanh nghiệp đầu tư sản xuất phụ tùng ô-tô, xe máy ban đầu tin vào các nghị quyết, kế hoạch của chính phủ, tỷ lệ nội địa hóa trong vòng 10 năm là 60%. Nhưng chỉ sau 3-5 năm, việc nhập khẩu phụ tùng ô-tô, xe máy đã làm họ điêu đứng.
      + Việc trục lợi chính sách được biết đến qua ví dụ mô phỏng sau. Người làm chính sách Xuất nhập khẩu, có liên hệ làm ăn với doanh nghiệp kinh doanh thép, trước khi cấm nhập một loại thép (A), họ thông báo trước cho doanh nghiệp kinh doanh thép thu gom mặt hàng thép (A) trên thị trường, từ các doanh nghiệp khác, sau đó họ cấm nhập khẩu thép (A) trong thời gian 6 tháng đến 1 năm. Mối lợi được chia cho người làm chính sách chắc chắn là không nhỏ.
     Qua các ví dụ trên, chúng ta có thể thấy sự lạm dụng, tùy tiện và trục lợi về chính sách kinh tế góp phần làm điêu đứng các doanh nghiệp, người dân. Cùng với các khiếm khuyết và hạn chế khác, đã tiêu diệt lòng tin của người dân vào việc nhà nước xây dựng nền kinh tế thị trường phát triển và hiệu quả.

*****************

     Với tất cả những khiếm khuyết của nền kinh tế VN so với nền kinh tế thị trường bình thường, với việc vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý của kinh tế thị trường, thất bại trong việc xây dựng môi trường thể chế cho nền kinh tế, cũng như việc trục lợi chính sách, tại sao nền kinh tế VN vẫn phát triển từ khi mở cửa nền kinh tế đến nay? Có hai vấn đề cần hiểu rõ.
     Thứ nhất, xuất phát điểm của nền kinh tế VN là nền kinh tế kế hoạch hóa. Chúng ta hình dung nền kinh tế đó như một người bị trói vào cột, bằng các vòng dây kín từ chân lên đầu (chỉ hở mũi để thở). Chuyển sang nền kinh tế thị trường, mặc dù vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý (như đã nêu trên) thì đối với nền kinh tế kế hoạch hóa, đó cũng vẫn là một sự “cởi trói”. Các vòng dây được tháo ra, người bị trói đã cử động được cái đầu, cái tay, cái chân….Kết quả tăng trưởng của nên kinh tế VN mấy chục năm qua, chính là hệ quả của việc “cởi trói” này. Tuy nhiên, vẫn còn đó những vòng dây trói hữu hình (về pháp lý) đối với cơ thể kinh tế, đó là sở hữu toàn dân về đất đai, đó là việc áp đặt giá cả đối với các mặt hàng thiết yếu, đó là việc ưu tiên quá mức cho doanh nghiệp nhà nước…Và các vòng dây trói vô hình như: in tiền vượt quá năng lực sản xuất của nền kinh tế dẫn tới lạm phát, tham nhũng nặng nề trong tất cả các công việc và giao dịch làm ăn, sự trục lợi chính sách…khi nền kinh tế phát triển đến một mức độ nhất định, thì cơ thể kinh tế bắt gặp các vòng dây trói hữu hình và vô hình, cộng với sự biến dạng sẵn có, đã tạo ra những hậu quả vô cùng nặng nề và một sự bế tắc toàn diện.
     Thứ hai, mặc dù nhìn nhận có sự tiến bộ trong nền kinh tế VN mấy chục năm qua, nhưng về cơ bản, sự phát triển của nền kinh tế VN vừa qua chỉ là sự gia tăng đầu ra, kết quả của sự gia tăng đầu vào. Chỉ số ICOR, chỉ số về tăng trưởng đầu tư, tức là muốn có một đơn vị đầu ra của nền kinh tế, thì đầu vào của nền kinh tế VN là từ 5-6 đơn vị, gấp rưỡi chỉ số của nền kinh tế Thái Lan, đã phản ánh hiệu quả của nền kinh tế VN là rất thấp. Không những vậy, khoản nợ của nền kinh tế VN là rất lớn, ước tính gấp đôi GDP. Điều này cũng thể hiện sự phát triển của nền kinh tế VN không bình thường và lành mạnh.
     Ngay từ cách nay hơn chục năm, cá nhân tôi đã băn khoăn về sự khác biệt giữa nền kinh tế VN và nền kinh tế thị trường lành mạnh, bình thường. Khi đó, chưa có sự phân tích và phân biệt rõ sự khác nhau này, nhưng bằng trực giác, tôi đã thấy sự phát triển của nền kinh tế VN có nhiều yếu tố bấp bênh của một nền kinh tế thiếu khả năng phát triển bền vững, lành mạnh. Thậm chí, tôi chỉ đi tìm hiểu lý do tại sao nền kinh tế VN vẫn tồn tại mà không bị đột quỵ, bởi các quy luật thị trường (và của nền kinh tế) bị vi phạm nghiêm trọng, cách thức quản lý và điều hành nền kinh tế không tuân thủ bất kỳ một nguyên tắc, nguyên lý nào của kinh tế thị trường? những băn khoăn thắc mắc của tôi tập trung vào hai vấn đề chính: tại sao nền kinh tế VN đã không xảy ra siêu lạm phát khi mà việc phát hành (in) tiền của nhà nước gần như không có giới hạn? vấn đề thứ hai, VN sẽ giải quyết ra sao đối với các khoản vay, khoản nợ? Sau một thời gian, tôi đã khám phá ra câu trả lời cho băn khoăn thứ nhất. Và băn khoăn thứ hai của tôi, cũng được dự phóng giải đáp khi phân tích đầy đủ sự khác biệt giữa nền kinh tế VN và nền kinh tế thị trường lành mạnh, bình thường.
     * Về lý do tại sao với lượng tiền in không giới hạn của nhà nước vào lưu thông, VN không bị siêu lạm phát, mặc dù lạm phát trung bình hàng năm lúc nào cũng ở mức cao 20-50%/năm, lớn hơn rất nhiều so với một nền kinh tế bình thường (5-7%). Chúng ta biết rằng, lượng tiền nội địa in ra cần căn cứ vào lượng hàng hóa được sản xuất ra hàng năm, và đối với việc giữ vững tỷ giá hối đoái cần căn cứ, tham khảo số lượng ngoại tệ lưu thông trên phạm vi quốc gia. Lượng tiền đồng VN in ra, thật kỳ lạ và may mắn, số lượng ngoại tệ đầu tư vào VN, cộng với số kiều hối hàng năm đã trung hòa và không làm gia tăng đáng kể tỷ giá hối đoái của Việt Nam đồng so với đô-la. Một may mắn kỳ lạ khác, nếu chỉ dựa vào sức sản xuất của nền kinh tế VN hiện tại, chắc chắn đã có siêu lạm phát xảy ra, nhưng VN ở sát cạnh Trung Quốc, hàng năm nhập khẩu số lượng hàng hóa chất lượng thấp, giá rẻ từ 10-20 tỷ đô-la. Điều này vô hình chung, lượng hàng hóa của Trung Quốc đã trung hòa số lượng tiền mà VN in ra, mặc dù mức lạm phát vẫn cao (20-50%/năm) nhưng chưa xảy ra siêu lạm phát.
      * Băn khoăn thứ hai, khoản nợ của VN. Trước hết chúng ta cần tìm hiểu , khoản nợ thực của VN ước lượng là bao nhiêu? Theo số liệu chính thức, số nợ của VN vào khoảng 95% GDP (GDP của VN khoảng trên 100 tỷ đô-la), xếp vào dạng số nợ tương đối cao (trên ngưỡng an toàn 65%GDP). Tuy nhiên, thực tế lại không phải như vậy. Chúng ta phân tích về nợ xấu của ngân hàng hiện nay để có thể tìm hiểu thêm về cách tính toán cũng như sự chính xác của các số liệu. Theo công bố của các ngân hàng thương mại hiện nay, số nợ xấu của họ chỉ vào khoảng 5-7% trên tổng dư nợ. Các số liệu của các chuyên gia nước ngoài, khoảng trên 10% nợ xấu trên tổng dư nợ. Thật ra, nếu đúng là ngân hàng chỉ có nợ xấu như số liệu quốc tế công bố, họ không cần mảy may lo lắng, vì trong nền kinh tế VN hiện nay, bất kể doanh nghiệp, ngân hàng hay cá nhân nào nợ xấu chỉ chiếm khoảng 1/3 tổng dư nợ đã là niềm hạnh phúc mà ít người có được. Nợ xấu của hệ thống ngân hàng VN, theo thiển ý của tôi, có lẽ khoảng 80-90% trên tổng dư nợ. Đó mới là con số thực. Chỉ cần nêu ra các khiếm khuyết trong cách tính nợ xấu của các ngân hàng là hiểu ngay vấn đề. Trước hết, cách tính nợ xấu của ngân hàng VN không giống cách tính nợ xấu của quốc tế. Ví dụ, một doanh nghiệp nợ ngân hàng 1 tỷ đồng sẽ trả nợ trong một năm, mỗi quý trả 250 triệu đồng. Nếu quý I, doanh nghiệp không trả được 250 triệu đồng, thì các ngân hàng quốc tế sẽ tính số nợ xấu là 1 tỷ đồng (với lập luận 250 triệu đồng không trả được thì trả sao được 1 tỷ đồng), còn ngân hàng VN chỉ tính nợ xấu là 250 triệu đồng. Như vậy đã có sự chênh lệch rất lớn trong cách tính nợ xấu. Một vấn đề khác, các ngân hàng VN hiện nay, ngân hàng nào cũng có một lượng trái phiếu chính phủ lớn trong quyết toán của mình, những trái phiếu này, nếu đem tính với nhà nước thì có giá trị, nhưng nếu trong tình hình nền kinh tế bất ổn thì số trái phiếu này hoàn toàn không có giá trị. Chúng ta đã biết rằng, lượng tiền in ra của nhà nước đã rất lớn, vượt quá khả năng sản xuất của nền kinh tế, giá trị đồng tiền rất bấp bênh, vậy thì trái phiếu của chính phủ còn giá trị gì khi nền kinh tế có đột biến. Chính vì vậy, nếu tính cả số trái phiếu này (hầu như không có giá trị) thì số nợ xấu thực của hệ thống ngân hàng phải lên tới 80-90% tổng dư nợ.
     Như vậy, chúng ta đã tìm hiểu cách tính nợ xấu của ngân hàng ở VN hiện nay. Việc tính tổng số nợ của nền kinh tế VN còn khó khăn và phức tạp hơn gấp bội. Cá nhân tôi nghiêng về ý kiến cho rằng nợ xấu của VN hiện nay gấp đôi GDP, và tôi cho rằng đó là con số vừa phải nhất, sát thực tế nhất.
     Nhưng vấn đề đặt ra không phải nợ xấu là bao nhiêu, mà khả năng trả nợ của nền kinh tế mới là vấn đề đáng quan tâm nhất hiện nay (các nước như Mỹ, Nhật số nợ gấp rưỡi hoặc gấp đôi GDP là bình thường, bởi họ có nền kinh tế lành mạnh, đủ khả năng trả nợ). Và đi sâu vào phân tích nền kinh tế VN hiện nay, có sự khác biệt về bản chất với nền kinh tế thị trường bình thường, lành mạnh, chúng ta đều biết rõ, khả năng trả nợ của nền kinh tế là con số không tròn trĩnh. Chúng ta đều biết rằng, việc vi phạm nghiêm trọng các nguyên lý cơ bản của nền kinh tế thị trường sẽ dẫn tới méo mó, biến dạng trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Không những vậy, việc không tạo lập đồng bộ các thị trường, ưu tiên quá mức cho doanh nghiệp nhà nước (thua lỗ triền miên) khiến cho hiệu quả của nền kinh tế rất thấp, các doanh nghiệp tư nhân không được đối xử bình đẳng, chật vật duy trì sự tồn tại của mình. Cơn hồng thủy tồn đọng bất động sản vừa quét qua đã làm gãy đổ những hy vọng cuối cùng của việc cố gắng khôi phục, duy trì nền kinh tế luôn đi ngược lại các quy luật thị trường.
      * Qua những phân tích về sự khác biệt giữa nền kinh tế VN và nền kinh tế thị trường nêu trên, kết hợp với sự quan sát và nghiên cứu thực tiễn phát triển kinh tế ở VN, bất kể một người nào, có chút kiến thức về kinh tế đều đi tới kết luận: không thể có một giải pháp đơn lẻ nào về kinh tế có thể giải quyết được các khủng hoảng về cấu trúc, cơ chế và thực tiễn của nền kinh tế VN. Để giải quyết tất cả các hậu quả, hệ quả của nền kinh tế (nợ xấu ngân hàng, nợ công…), để khôi phục một nền sản xuất hiệu quả, hay ngắn gọn hơn, để đưa nền kinh tế VN vào đúng đường ray của một nền kinh tế thị trường, cần có một giải pháp tổng thể. Đó là loại bỏ tất cả các yếu tố chính trị trong một nền kinh tế, trả kinh tế về cho các quy luật của thị trường. Cơ thể kinh tế của VN hiện nay không còn mặc vừa chiếc áo độc quyền chính trị nữa, nó chỉ có hai lựa chọn: hoặc đột tử, hoặc thay bộ quần áo đa nguyên, tức loại bỏ hoàn toàn các yếu tố chính trị ra khỏi đời sống kinh tế thị trường./.

                                                                              Hà Nội, ngày 09/02/2014

                                                                                     Nguyễn Vũ Bình